ญาเงาะ
ญาเงาะ
Ya-Ngoh
ใต้ 
รูปลักษณ์
หัวข้อที่มีชื่อว่า “รูปลักษณ์”รูปร่าง:เชื่อมกับดวงจันทร์ บางตำนานว่ามีดวงตาเป็นพระจันทร์หรือเป็นดวงจันทร์เอง จึงให้ความรู้สึกศักดิ์สิทธิ์มากกว่าน่ากลัว
วิญญาณดำทะมึนคล้ายเงาคนไร้หน้า ยืนเฝ้าทางเปลี่ยวใต้แสงจันทร์สลัว
พฤติกรรม
หัวข้อที่มีชื่อว่า “พฤติกรรม”ให้กำเนิดโลกและสรรพสิ่ง ทำหน้าที่เชิงบรรพบุรุษและผู้คุ้มครอง
ความหมายทางวัฒนธรรม
หัวข้อที่มีชื่อว่า “ความหมายทางวัฒนธรรม”บทบาททางสังคม:การสร้างอัตลักษณ์และคำอธิบายรากเหง้าของกลุ่มชาติพันธุ์มานิ
สะท้อน:
- ความผูกพันลึกซึ้งระหว่างคนป่ากับดวงดาวบนท้องฟ้า
- จักรวาลทัศน์ที่มองธรรมชาติเป็นองค์รวมที่ถูกสร้างขึ้นอย่างมีเป้าหมาย
- การให้ความสำคัญกับ 'ทิศตะวันออก' ในฐานะทิศมงคลและจุดเริ่มต้นของชีวิต
ตำนานและข้อมูลพื้นบ้าน
หัวข้อที่มีชื่อว่า “ตำนานและข้อมูลพื้นบ้าน”ประวัติ / ตำนาน
เป็นผีบรรพบุรุษของชาวมานิหรือซาไก ตำนานให้บทบาทเป็นผู้สร้างโลกและแหล่งกำเนิดแสงสว่าง วิญญาณป่าผสมความเชื่อเรื่องชนเผ่าดั้งเดิม
เงื่อนไขการเจอ
เข้าไปในบริบทความเชื่อของชาวมานิหรือซาไก โดยเฉพาะเรื่องกำเนิดโลกและดวงจันทร์
วิธีป้องกัน / เลี่ยง
ควรอ่านในฐานะความเชื่อศักดิ์สิทธิ์ของชุมชน ไม่ใช่ผีร้าย
ภูมิภาคที่พบ
เด่นในภาคใต้ โดยเฉพาะในความเชื่อของชาวมานิหรือซาไก และดินแดนไกลทางทิศตะวันออกในบางตำนาน
ผีบรรพบุรุษ, ผู้สร้างโลก, ผีอารักษ์ระดับจักรวาล
